Nanotechnologie

Nanotechnologie is simpelweg de technologie van het bouwen met moleculen en atomen. Door op zeer kleine schaal (dus op moleculair niveau) stoffen op een andere manier in elkaar te zetten, krijgen deze stoffen andere eigenschappen. Een beetje zoals legoblokjes: daar bouw je een huis, paard of vliegtuig mee.  

Een huis-tuin-en-keuken voorbeeld is pure koolstof. Als de koolstofatomen in een plat vlak aan elkaar hechten, dan heb je grafiet (potlood vulling). Als de koolstofatomen onder hoge druk een mooie driedimensionale structuur vormen (tetraëder), dan heb je diamant.

Voor glas kent de nanotechnologie twee typen commerciële toepassingen als het gaat om coatings: coatings voor op glas, of glascoatings voor op andere materialen

Voor coatings op glas moet je denken aan een dun laagje dat op het glas wordt aangebracht zodat het zonwerende, zelfreinigende of verkleurende eigenschappen krijgt.

Kwartsglas (SiO2, zie deze link) kan ook zelf worden gebruikt als coating. Het maakt het oppervlak glas, sterker en afwerend tegen vele soorten vloeistoffen zoals oliën, zuren, basen, etc. Daardoor ook eenvoudig schoon te maken.

"Nano" betekent eigenlijk niet veel meer dan heel-heel-heel erg klein (10-9). Op deze hele kleine schaal hebben stoffen andere eigenschappen dan op de schaal die we normaal gebruiken. Zo is de nanocoating van kwartsglas bij applicatie vloeibaar op kamertemperatuur. Maar het klinkt high-tech en zo wordt het woord nano-technologie ook wel misbruikt voor veel toepassingen die we tien jaar geleden nog gewoon "scheikunde" hadden genoemd. Een zeer mooi voorbeeld is het filmpje over de glazen Lycurgus drinkbeker die in het Britisch Museum te bewonderen is. Het is een Romeinse beker uit de vierde eeuw na onze jaartelling die van kleur veranderd onder invloed van licht. Dit is overigens een eigenschap dat meer glas heeft, en wordt veelal veroorzaakt door zeer kleine hoeveelheden zilver en goud toe te voegen. Dit Youtube filmpje presenteert het verschijnsel als een waar nano-mysterie in de oudheid: